Udar mózgu – jak rozpoznać? Objawy udaru i pierwsza pomoc

Niedowład po jednej stronie ciała, zaburzenia mowy i świadomości to najczęstsze objawy udaru mózgu. Mogą pojawić się też inne dolegliwości, a to, czy osoba ma udar, można sprawdzić, wykonując 3 proste kroki. W przypadku stwierdzenia udaru należy wezwać pogotowie i udzielić choremu pierwszej pomocy.

Udar mózgu może być niedokrwienny lub krwotoczny. Pierwszy z nich powstaje na skutek ograniczenia przepływu krwi w mózgu, drugi jest efektem pęknięcia naczynia krwionośnego i wylewu do mózgu krwi. Objawy obu rodzajów udaru są podobne i zależą nie od przyczyny udaru, ale od obszaru mózgu, w którym doszło do anomalii.

Objawy udaru mózgu – rozpoznanie udaru

Udar mózgu występuje nagle, a jego objawy stają się widoczne niemal od razu. W zależności od tego, w którym obszarze mózgu doszło do niedokrwienia lub wylewu krwi, dolegliwości są różne. Najczęstsze objawy udaru mózgu to:

  • niedowład jednej strony ciała – chory ma zaburzoną mimikę (np. połowa twarzy jest pozbawiona napięcia, z jednej strony kącik ust opada), ma problemy z poruszaniem ręką (nie może jej unieść do góry) i nogą po tej samej stronie ciała, doświadcza zaburzeń koordynacji,
  • zaburzenia orientacji i świadomości,
  • zaburzenia czucia w połowie ciała,
  • zaburzenia mowy, zbaczanie języka,
  • zaburzenia widzenia – niedowidzenie połowiczne,
  • zaburzenia równowagi, zawroty głowy.

Zwiastunami udaru mózgu są zwykle bardzo silny, narastający ból głowy, zawroty głowy i zaburzenia świadomości. Serca zwalnia, oddech staje się przyspieszony i jest spłycony, rozszerza się źrenica po stronie, po której występują zmiany z mózgu.

Jeśli zmiany są rozległe i dotkną ośrodka oddechowego, może dojść do zatrzymania oddechu i zatrzymania krążenia.

Sposoby na to, jak rozpoznać udar u drugiej osoby, to poprosić ją:

  • żeby się uśmiechnęła – opadający kącik ust sugeruje udar mózgu,
  • żeby powtórzyła proste zdanie lub frazę, np. Mamy dzisiaj ładną pogodę – o udarze świadczy bełkotliwa lub niewyraźna mowa, brak powtarzania lub powtarzanie tych samych słów,
  • żeby uniosła obie ręce do góry – osoby z udarem mają problem z uniesieniem jednej ręki.

Udar mózgu wymaga udzielenia natychmiastowej pomocy.

Pierwsza pomoc osobie z udarem mózgu

Udar mózgu może skończyć się śmiercią chorego, jeśli nie uzyska on w porę pomocy. Dlatego kluczowy jest czas rozpoznania udaru i szybkość reakcji.

  • Po pierwsze należy bezzwłocznie wezwać pogotowie, dzwoniąc na numer 999 lub 112.
  • Po drugie, jeśli osoba z udarem nie straciła przytomności, należy ułożyć ją w wygodnej dla niej pozycji. Jeśli chory jest nieprzytomny, należy zastosować pozycję boczną ustaloną.
  • Po trzecie, jeśli dochodzi do zatrzymania oddechu i krążenia, należy podjąć resuscytację i kontynuować ją do czasu przyjazdu służb medycznych.

Pierwsza pomoc szpitalna polega na eliminacji przyczyny udaru mózgu – zatrzymaniu krwawienia i redukcji ciśnienia wewnątrzczaszkowego w przypadku udaru krwotocznego lub podaniu leków zmniejszających krzepliwość krwi albo rozpuszczających skrzepliny w udarze niedokrwiennym. We wszystkich przypadkach dąży się też do zmniejszenia obrzęku mózgu.

Ważną częścią leczenia udaru mózgu jest rehabilitacja, która ma przywrócić choremu sprawność. Rozpoczyna się ją możliwie najwcześniej.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *